Thúc đầu tư công 3 tháng cuối năm: Vượt áp lực để sớm giải ngân

(09/10 09:58)

Đầu tư công là một trong các giải pháp của Chính phủ để thúc đẩy tăng trưởng. Áp lực giải ngân trong 3 tháng cuối năm rất lớn, khi số vốn còn lại theo kế hoạch còn lớn hơn số tiền đã giải ngân được của 9 tháng trước cộng lại.

Dự án cao tốc Cam Lộ - La Sơn bằng vốn ngân sách không thể về đích vào cuối năm nay một phần do dịch COVID-19. Ảnh: MT

Dự án cao tốc Cam Lộ - La Sơn (thuộc tuyến cao tốc Bắc - Nam), khởi công tháng 9/2019, mục tiêu hoàn thành cuối năm 2021, với tổng vốn đầu tư hơn 7.669 tỷ đồng từ nguồn trái phiếu Chính phủ. Tới nay, tiến độ dự án đang chậm và không thể về đích đúng hẹn. Ông Nguyễn Vũ Quý, Giám đốc Ban Quản lý dự án đường Hồ Chí Minh - đại diện chủ đầu tư cho hay, tới nay tiến độ thi công dự án đạt hơn 70% khối lượng, giải ngân đạt 63%, dự kiến phải lùi thời gian hoàn thành tới quý 2/2022.

Lý do dự án chậm tiến độ, theo ông Quý, do ảnh hưởng mưa bão phải dừng thi công 4-5 tháng một số gói thầu cuối năm 2020; thiếu vật liệu đất đắp nền kéo dài từ khi khởi công tới nay mới được giải quyết, một số vị trí vướng mắc mặt bằng. Đặc biệt, với đợt dịch COVID-19 bùng phát lần thứ 4, một số địa phương giãn cách xã hội dẫn tới khó khăn trong huy động nhân lực, máy móc, vật liệu tới công trường.

Dự án đường sắt Nhổn - ga Hà Nội (Hà Nội), từ tháng 7 tới nay, nhà thầu nước ngoài thi công một số ga ngầm dừng thi công, do vướng mặt bằng. Bên cạnh đó, tiến độ tổng thế dự án này cũng bị ảnh hưởng do dịch COVID-19 nên Hà Nội giãn cách xã hội, làm công trường khó khăn trong huy động nhân công, máy móc và chuyên gia nước ngoài. Dự án này cũng khó có thể cho hoạt động ở đoạn đã thi công xong (đoạn đường trên cao) vào cuối năm nay và phần ngầm vào cuối năm 2022 vì phần việc bị kéo lùi . Tiến độ xây dựng chậm từ đó đang kéo theo việc giải ngân vốn cũng chậm theo.

Tính đến cuối tháng 9/2021, Bộ KH&ĐT đã nhận được đề xuất của 15 bộ, cơ quan trung ương và 23 địa phương xin trả lại kế hoạch đầu tư vốn ngân sách Trung ương năm 2021. Nguyên nhân không "tiêu hết tiền" là bởi dịch bệnh COVID -19, giãn cách khiến nhiều kế hoạch bị đình trệ.

 

   Tương tự, dự án cao tốc Bến Lức - Long Thành từ tháng 5 tới                 nay cũng gần như dừng thi công, do công trường đi qua địa                       bàn TPHCM, Long An, Đồng Nai - những địa phương chịu tác                     động nặng bởi dịch COVID-19. Hiện nay, việc cung cấp vật                         liệu tới công trường khó khăn, thiếu ổn định nên cũng khó cho các nhà     thầu.

     Với 2 dự án trọng điểm quốc gia là giải phóng mặt bằng sân bay Long Thành và cao tốc Bắc - Nam phía Đông giai đoạn 2017-2020. Dự án giải phóng mặt bằng sân bay Long Thành, tới nay tỉnh Đồng Nai mới giải ngân được 47% kế hoạch vốn, riêng vốn năm nay mới giải ngân được gần 19%. Hiện tại, vẫn còn hơn 12.102 tỷ đồng nằm ở kho bạc. Với Dự án cao tốc Bắc - Nam phía Đông, dù đã giải ngân đạt hơn 60% kế hoạch, nhưng một số đoạn vẫn chậm tiến độ (đoạn Cam Lộ - La Sơn, Mai Sơn - QL45; Vĩnh Hảo - Phan Thiết và Phan Thiết - Dầu Giây). Lý do là các dự án cao tốc chậm cũng vì ảnh hưởng dịch COVID-19, vướng mặt bằng, thiếu vật liệu...

3 tháng để giải ngân số tiền lớn

Bộ Tài chính cho biết, năm nay, tổng vốn đầu tư công đã giao hơn 524.668 tỷ đồng. Tới hết tháng 9, cả nước giải ngân được trên 256.228 tỷ đồng (đạt 42,5% kế hoạch, thấp hơn cùng kỳ năm trước 13,7%). Trong đó, vốn vay nước ngoài mới giải ngân được gần 12,7%. Như vậy, trong 3 tháng cuối năm, các bộ ngành, địa phương cần giải ngân số tiền lên tới 268.400 tỷ đồng. Nguyên nhân giải ngân vốn đầu tư công chậm, theo Bộ Tài chính cũng là do dịch COVID-19. Dịch bệnh khiến các dự án gặp khó trong huy động nhân lực, máy móc, vật tư phục vụ thi công; các nguyên nhân tồn tại lâu nay vẫn cản trở dự án như mặt bằng, thủ tục; nhập cảnh của chuyên gia nước ngoài...

 

Để đẩy nhanh tiến độ giải ngân, Bộ Tài chính đề nghị Thủ tướng giao Bộ KH&ĐT tổng hợp, đề xuất điều chỉnh, cắt giảm vốn đã giao từ nguồn ngân sách trung ương cho các bộ ngành, địa phương giải ngân đến ngày 30/9 dưới 60%. Phần cắt giảm này chuyển cho các bộ ngành, địa phương và những dự án giải ngân tốt. Bộ Tài chính cũng đề nghị Bộ KH&ĐT phân tích rõ nguyên nhân chậm giải ngân để đề xuất giải pháp tháo gỡ...

Bộ trưởng KH&ĐT Nguyễn Chí Dũng cũng nhìn nhận: dịch COVID-19 diễn biến phức tạp, mùa mưa bão ở miền Trung và Tây Nguyên... sẽ tiếp tục tác động tới hoạt động triển khai thực hiện các dự án đầu tư công. Tỷ lệ giải ngân thấp làm giảm hiệu quả sử dụng vốn đầu tư công, gây lãng phí nguồn lực, ảnh hưởng đến động lực và tốc độ tăng trưởng kinh tế chung.

TS Lê Đăng Doanh cho rằng, tiến độ giải ngân đầu tư công chậm như hiện nay đã vào mức “báo động”, nếu không thay đổi cách làm, cho phép công trình thi công trở lại, thì không có cách nào hoàn thành mục tiêu…

Ông Doanh đề xuất Chính phủ có kiến nghị với Ủy ban Thường vụ Quốc hội, đơn giản hoá thủ tục, vận dụng công nghệ thông tin, kinh tế số để giám sát công trình đầu tư công. Việc này đảm bảo công khai minh bạch, quy trình nhanh gọn, phù hợp với tình hình hiện nay.

Chia sẻ với Tiền Phong, TS Nguyễn Đình Cung cho rằng, để dự án thi công hoặc đẩy nhanh tiến độ nhằm tăng giải ngân vốn được, phải có công nhân, máy móc, vật liệu, muốn vậy cần sớm cho người dân, hàng hóa lưu thông rộng rãi... Mấu chốt để “gỡ” điều này là nên cân nhắc bỏ ràng buộc trách nhiệm của lãnh đạo địa phương nếu dịch bùng phát.

Theo Bộ Tài chính, tới hết tháng 9/2021, có 36/50 bộ, ngành và 20/63 địa phương giải ngân dưới 40% (trong đó có 20 bộ và 2 địa phương giải ngân dưới 20%), như: Liên minh Hợp tác xã, Đại học Quốc gia TPHCM, Làng Văn hóa các dân tộc Việt Nam, Bộ Nội vụ, Đại học Quốc gia Hà Nội, Tổng Liên đoàn Lao động, Viện Khoa học công nghệ, Bộ KH&ĐT, Bộ Ngoại giao, Bộ Y tế; các địa phương như: Bắc Kạn, Cần Thơ, An Giang, TPHCM, Hà Nội, Kiên Giang...

Đặc biệt, 3 cơ quan chưa giải ngân được đồng vốn kế hoạch nào, gồm: Hội Nhà báo, Liên Hiệp các hội Văn học Nghệ thuật, Liên Hiệp các hội Khoa học và Kỹ thuật.

https://tienphong.vn/thuc-dau-tu-cong-3-thang-cuoi-nam-vuot-ap-luc-de-som-giai-ngan-post1383274.tpo
Tin cùng chuyên mục
Đề án góp phần cụ thể hóa mục tiêu giảm cường độ phát thải khí nhà kính trên GDP ít nhất 15% vào năm 2030 so với năm 2014, hướng tới mục tiêu phát thải ròng về “0” vào năm 2050...
Khi Chiến lược Hợp tác đầu tư nước ngoài giai đoạn 2021-2030 được Chính phủ chính thức ký ban hành, câu chuyện “tái định vị dòng vốn đầu tư” lại được đặt ra rõ ràng hơn bao giờ hết.
Theo Ngân hàng Nhà nước (NHNN), trong bối cảnh kinh tế vĩ mô gặp nhiều khó khăn, đặc biệt là diễn biến phức tạp, khó lường của dịch Covid-19, đã và đang đặt ra thách thức rất lớn đối với việc kiểm soát nợ xấu và an toàn hoạt động NH trong thời gian tới. 
Tìm các nguồn hàng thay thế, hình thành chuỗi sản xuất khép kín để giảm các chi phí đến mức thấp nhất... là một số giải pháp được các nhà bán lẻ áp dụng nhằm giữ giá thành, hãm đà tăng giá của các mặt hàng nhu yếu phẩm, bảo vệ sức mua.
 Ngày 27-5, tại Hà Nội, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) tổ chức hội nghị trực tuyến toàn ngành. Hội nghị nhằm triển khai chương trình hỗ trợ lãi suất 2% từ nguồn ngân sách nhà nước 40.000 tỷ đồng theo Nghị định 31/2022/NĐ-CP của Chính phủ và Thông tư 03/2022/TT-NHNN của NHNN về vấn đề hỗ trợ lãi suất.
Ngày 11-5, tại Nhà Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội (UBTVQH) đã khai mạc phiên họp thứ 11 - phiên họp cuối cùng trước khi Quốc hội khai mạc kỳ họp thứ 3 (dự kiến diễn ra vào ngày 23-5 tới). 
Lạm phát kinh tế của Việt Nam có thể ở mức 4,5% trong năm nay và vượt qua ngưỡng 5% trong năm 2023.
Thị trường vàng trong nước giao dịch yếu ớt nhưng vẫn neo ở mức giá 70 triệu đồng/lượng. Đáng nói, dù mấy ngày nghỉ lễ vừa rồi, giá vàng thế giới giảm mạnh nhưng vàng SJC vẫn tăng và đang cao hơn vàng thế giới kỷ lục 17,8 triệu đồng/lượng.
Giá cá nguyên liệu tăng mạnh kéo giá cá tra phi-lê đông lạnh xuất khẩu trung bình cũng tăng, trong đó, giá xuất khẩu sang thị trường Mỹ cao nhất khi đạt hơn 4,5 USD/kg. Đây là mức giá cao hơn cả mức đỉnh của năm 2019.
Theo Sở KD-ĐT TPHCM, trong 4 tháng đầu năm 2022, tính chung cả vốn thu hút được dưới hình thức cấp giấy chứng nhận đăng ký đầu tư và vốn thu hút được qua hình thức góp vốn, mua cổ phần, mua lại phần vốn góp của doanh nghiệp trong nước, Thành phố thu hút được 1,28 tỷ USD, tăng 12,18% tổng vốn đầu tư so với cùng kỳ. 
Dù môi trường kinh doanh ngày càng được cải thiện nhưng tình trạng tham nhũng vặt, phí bôi trơn khi thực hiện thủ tục hành chính vẫn là những vấn đề bức xúc của các doanh nghiệp (DN). Ở địa phương, tình trạng ưu ái cho DN “sân sau” vẫn nhức nhối.
Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Văn Thành vừa ký Quyết định số 493/QĐ-TTg phê duyệt Chiến lược xuất nhập khẩu hàng hóa đến năm 2030 với mục tiêu tốc độ tăng trưởng xuất khẩu hàng hóa bình quân 6 - 7%/năm trong thời kỳ 2021 - 2030.
Đóng góp cho đồ án quy hoạch chung TPHCM giai đoạn từ nay đến năm 2040, tầm nhìn năm 2060, những ý tưởng của PGS.TS Nguyễn Minh Hoà, chuyên gia đô thị học, xoay quanh hai vấn đề: Mô hình phát triển và mô hình quản lý hành chính.
Thu hút đầu tư là lĩnh vực đặc biệt quan trọng, đang được các tỉnh, thành phố ưu tiên hàng đầu trong chiến lược phát triển kinh tế, xã hội. Tuy nhiên, không phải tỉnh, thành phố nào cũng thành công và đón được doanh nghiệp trong và ngoài nước đến đầu tư.
 Quý I-2022 tăng trưởng tín dụng (TTTD) diễn biến đầy ngoạn mục. Trên bề nổi, cơ quan quản lý cho rằng điều này cho thấy sự hồi phục của nền kinh tế. Song bên trong, bài toán nắn dòng chảy tín dụng có vẻ đang được tích cực triển khai.
Ngày 16/3, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đã ký Công điện số 252/CĐ-TTg về việc đôn đốc triển khai quyết liệt, hiệu quả Chương trình phục hồi và phát triển kinh tế-xã hội.
Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư Nguyễn Chí Dũng cho biết Việt Nam tiếp tục chính sách thu hút đầu tư có chọn lọc nguồn vốn FDI, đưa hoạt động đầu tư nước ngoài chuyển sang giai đoạn mới.
Tin từ Bộ Công Thương cho biết, trong tháng 2, Việt Nam đã nhập siêu tổng cộng 2,33 tỷ USD. Tính chung 2 tháng đầu năm 2022, cán cân thương mại hàng hóa cả nước ước tính nhập siêu 937 triệu USD. Trong khi cùng kỳ năm trước xuất siêu 1,6 tỷ USD.
Triển khai gói kích thích kinh tế, khó khăn chủ yếu tập trung ở phần về đầu tư công. Tiến độ cũng như công tác tổng hợp các dự án đầu tư công thuộc Chương trình phục hồi và phát triển kinh tế-xã hội hiện nay có chậm hơn một chút do các bộ, ngành, địa phương có tiến độ thực hiện rất khác nhau, thường có sự chờ đợi lẫn nhau.
Lâu nay, khi nói về thành tích xuất nhập khẩu (XNK) thường được ngợi ca hết tầm. Nhưng thực tế XK chủ yếu từ khu vực đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI), còn doanh nghiệp (DN) trong nước đa phần NK. Xem ra XNK nước ta phụ thuộc vào FDI - NK - thị trường nước ngoài.